با گسترش سریع هوش مصنوعی، بسیاری از صنایع با تحولاتی مثبت مواجه شدهاند؛ اما در سوی دیگر ماجرا، مجرمان سایبری نیز از این فناوری به شیوههایی پیچیده و خطرناک بهرهبرداری میکنند. یکی از مهمترین حوزههایی که تحت تأثیر این روند قرار گرفته، بازارهای مالی و سرمایهگذاری است. هشدارهای اخیر سازمانهای نظارتی نشان میدهد که کلاهبرداریهای مبتنی بر هوش مصنوعی به شکلی روزافزون در حال هدف قرار دادن سرمایهگذاران خرد هستند.
هشدار FINRA درباره موج جدید کلاهبرداری های هوشمندانه در بازار سرمایه
در کنفرانس سالانه سال ۲۰۲۵ سازمان نظارتی صنعت مالی ایالات متحده (FINRA)، نگرانیها درباره رشد کلاهبرداریهای هوش مصنوعی در بازارهای مالی به طور جدی مطرح شد. سخنرانان این رویداد، به ویژه مدیران ارشد حوزه نظارت و آموزش، بر ضرورت اقدام فوری و آگاهسازی عمومی تأکید کردند.
کریستین کیفر، مدیر آموزش سرمایهگذاران در FINRA، با اشاره به افزایش تهدیدات سایبری، اعلام کرد که هوش مصنوعی ساختار سنتی کلاهبرداریها را تغییر داده و آنها را پیچیدهتر و هدفمندتر کرده است. او به همپوشانی میان کلاهبرداریهای مرتبط با رمزارزها و سرمایهگذاری اشاره کرد و خواستار توجه ویژه به این حوزه شد. بر اساس گزارش کمیسیون تجارت فدرال (FTC)، تنها در سال ۲۰۲۴ بیش از ۵.۷ میلیارد دلار ضرر مالی ناشی از کلاهبرداریهای سرمایهگذاری گزارش شده است که بخش قابلتوجهی از آنها با کمک فناوریهای نوین مانند هوش مصنوعی انجام شده است.
کلاهبرداری با پیام های جعلی و بیت کوین؛ الگویی نوین با چهره ای آشنا
استفاده از پیامهای ناگهانی، تماسهای ساختگی و پاپآپهای جعلی یکی از شیوههای رایج کلاهبرداریهای جدید است که اکنون با هوش مصنوعی بهینهسازی شدهاند. این حملات نه تنها طبیعیتر به نظر میرسند، بلکه اعتماد کاربران را نیز سریعتر جلب میکنند.
تارا امبروز، بازرس ارشد مقابله با کلاهبرداریهای مالی در وزارت بازرگانی ایالت مینهسوتا، در این کنفرانس اعلام کرد که بسیاری از قربانیان با تصور اینکه با یک هشدار امنیتی واقعی مواجهاند، فریب خورده و مبلغ مورد نظر را از طریق دستگاههای خودپرداز بیت کوین واریز میکنند. استفاده از هوش مصنوعی در بازتولید صداها، شبیهسازی وبسایتها و تقلید رفتار انسانی، دقت این حملات را افزایش داده و موجب گسترش بیشتر آنها شده است.
هوش مصنوعی، ابزاری پیشرفته برای تولید حملات فیشینگ و دیپ فیک
هوش مصنوعی دیگر تنها ابزاری برای نوآوری نیست؛ بلکه اکنون به ابزاری خطرناک برای ارتکاب جرایم سایبری و مالی نیز تبدیل شده است. فناوریهایی مانند دیپفیک و تولید محتوای خودکار، نقش مؤثری در گمراهسازی قربانیان دارند.
بروکس براون، از مدیران ارشد FINRA، در این نشست عنوان کرد که حملات فیشینگ مبتنی بر هوش مصنوعی با سرعت بیشتری گسترش یافته و سطح اعتماد کاربران را بهشدت هدف قرار دادهاند. از ویدیوهای جعلی با ظاهر مدیران شرکتها گرفته تا ایمیلهایی که دقیقاً لحن نوشتاری همکاران یا مدیران واقعی را تقلید میکنند، همگی نمونههایی از شیوههای نوین این کلاهبرداریها هستند. وی خاطرنشان کرد که کاربران باید بهصورت مداوم آموزش ببینند تا بتوانند تفاوت میان محتوای واقعی و جعلی را تشخیص دهند.
راهکارهای پیشنهادی برای مقابله با کلاهبرداری های هوش مصنوعی
مقابله با کلاهبرداریهای هوش مصنوعی نیازمند هماهنگی میان سازمانها، نهادهای نظارتی، بانکها و حتی کاربران نهایی است. دیگر نمیتوان تنها به تیمهای انطباق در سازمانها بسنده کرد.
در همین راستا، بروکس براون پیشنهاد کرد که شرکتها از قانون ۲۱۶۵ FINRA استفاده کنند که امکان مسدود کردن موقت حسابهای مشکوک را فراهم میکند. او همچنین به موفقیت خط تلفن ویژه سالمندان اشاره کرد که توانسته بیش از ۹ میلیون دلار از داراییهای این گروه حساس را بازگرداند. همچنین بر اهمیت توسعه واحدهای تشخیص کلاهبرداری و همکاری مستمر آنها با تیمهای امنیت سایبری و فناوری اطلاعات تأکید شد.
نتیجه گیری
فناوری هوش مصنوعی با تمام مزایای خود، حالا به ابزاری دو لبه تبدیل شده است؛ از یک سو امکان تسهیل فرآیندها و افزایش بهرهوری را فراهم میکند، و از سوی دیگر، در دست افراد سودجو به تهدیدی جدی برای امنیت مالی تبدیل شده است. سازمانها و سرمایهگذاران باید آگاهانهتر از گذشته عمل کرده، از ابزارهای نظارتی نوین بهره ببرند و آموزشهای لازم را در اختیار کارکنان و کاربران خود قرار دهند. پیشگیری، بهترین راه مقابله با کلاهبرداریهای هوشمندانه است، و لازمه آن همکاری گسترده میان بخشهای مختلف جامعه است.
